Activiteiten herdenkingsjaar Watersnoodmuseum

watersnoodmuseum

OUWERKERK - OUWERKERK – De agenda van het Watersnoodmuseum in Ouwerkerk is vanwege het herdenkingsjaar 2018, 65 jaar na de watersnood van 1 februari 1953, gevuld met uiteenlopende activiteiten die aansluiten op het herdenkingsjaar en de nieuwe ontwikkelingen binnen het museum. Centraal staan de verhalen over 1953, waterveiligheid toen en anno nu.

Directeur Siemco Louwerse is blij met alle aandacht voor de watersnood en de daarmee samenhangende activiteiten. “We zien het als onze opdracht ervoor te zorgen dat deze ramp niet vergeten wordt en dat de bijbehorende verhalen verteld blijven worden. Dat is iets wat ook belangrijk is voor hen die de ramp meemaakten en dierbaren verloren of op een andere manier getroffen werden door deze vreselijke natuurramp.” Louwerse vervolgt: “We houden de verhalen van 1953 levend, maar laten ook zien dat er sinds die afschuwelijke gebeurtenis veel is gebeurd. In Nederland en ook daarbuiten, op het gebied van waterveiligheid. Herinneren en vooruitkijken, met de Verhalen over Water en de nieuwe tentoonstelling ‘Het water blijft komen. Vechten tegen de vloed van morgen’, is wat we als Nationaal Kennis- en Herinneringscentrum Watersnood 1953 oppakken, zodat we ook de nieuwe generaties betrekken bij het verhaal van toen en nu.”

Onderstaand overzicht geeft een indruk op welke wijze het museum invulling geeft aan het herdenkingsjaar. Boekpresentatie Schrijfster Gerda van Wageningen presenteert donderdag 25 januari haar nieuwste roman ‘Het water komt’. De roman speelt zich af in Nieuwerkerk en Ouwerkerk en schetst op indringende wijze de emoties van de mensen die verrast werden door het razende water. Maar ook hoe het de hoofdpersonen daarna is vergaan. Aanvang: 15.00 uur. Na afloop signeert de schrijfster haar nieuwste boek. Nationale herdenking Op donderdag 1 februari organiseren het Watersnoodmuseum en gemeente Schouwen-Duiveland gezamenlijk de Nationale Herdenking van de watersnood van 1953. Het is dit jaar 65 jaar geleden dat de watersnood plaatsvond in Zeeland, Zuid-Holland en Noord-Brabant. Om die reden is er deze dag een speciaal programma waarmee wordt stilgestaan bij de gebeurtenissen van 1953 en de mensen die hierdoor hun leven verloren. Er worden kransen gelegd, burgemeester Gerard Rabelink voert het woord en als bijzondere toevoeging worden er 1836 witte bloemen gelegd in ‘een zee van bloemen’ voor de 1836 slachtoffers van de watersnood. Een deel hiervan wordt gelegd door ooggetuigen samen met scholieren. Hare Koninklijke Hoogheid Prinses Margriet der Nederlanden woont de herdenking bij vanuit haar rol als erevoorzitter van het Rode Kruis. Aanvang: 11.00 uur Symposium Na de herdenking bij het monument van Gust Romijn is er in de middag een symposium met als thema ‘1953-2018: 65 jaar Verhalen over Water’. Dit in aanwezigheid van nabestaanden, ooggetuigen en vertegenwoordigers van betrokken organisaties en overheden. Tijdens het symposium wordt ook de online bibliotheek met ‘Verhalen over Water’ gelanceerd door deltacommissaris Wim Kuijken. Minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat zal de nieuwe tentoonstelling ‘Het water blijft komen. Vechten tegen de vloed van morgen’ welke in caisson 4 is gemaakt, officieel openen. Aanvang symposium: 12.00 uur Online bibliotheek ‘Verhalen over Water’ Verhalen zijn zo belangrijk, dat ze voortdurend verteld en doorverteld moeten worden. Het Watersnoodmuseum onderkent dat belang en heeft daarom een verhalenbibliotheek samengesteld. De Verhalenbibliotheek is zoals het woord zegt een verzameling van verhalen, in dit geval gevat in korte filmpjes van ca. 2-3 minuten. Verbindend thema van de verhalen is ‘water’. De verhalen die vanaf de lancering op 1 februari 2018 beschikbaar zijn hebben als onderwerp de watersnood van 1953 en waterveiligheid in de breedste zin van het woord. Deltacommissaris Wim Kuijken zal op 1 februari, tijdens het symposium in de middag, de online bibliotheek lanceren. Vanuit het Bureau Deltacommissaris is financieel bijgedragen aan de realisatie er van. Nieuwe tentoonstelling ‘Het water blijft komen. Vechten tegen de vloed van morgen’ Na het trauma van 1953 bouwde Nederland hard aan een nieuwe kustverdediging. Het land is omdijkt, de kustlijn verkort, rivieren krijgen de ruimte en regenwater wordt opgevangen en weggepompt. Maar overal ter wereld nemen overstromingen in aantal en hevigheid toe. Klimaatverandering, steeds extremere regenval en een stijgende zeespiegel dwingen ook Nederlanders om steeds weer na te denken over hun toekomst met het water. De strijd tegen het water is nog lang niet gestreden. In de vierde caisson van het Watersnoodmuseum wordt in de nieuwe tentoonstelling de ramp van 1953 als beginpunt genomen om te kijken hoe watersnoden zich in het heden en de toekomst kunnen ontwikkelen. Dagelijks werken vele honderden mensen om ons land droog te houden. Maar hoe gaat het in andere landen? Speel de interactieve scenario’s ‘Waterkwesties’ en ‘Een dagelijks gevecht’ om hier achter te komen. Graaf zelf polders en maak dijken of pomp overtollig water weg in de waterwerkplaats. Kijk in de tentoonstelling naar de historische rol van overstromingen in cultuur en politiek. Vrijwel dagelijks zijn er wereldwijd vele overstromingen, vaak met veel slachtoffers en grote schade. De boodschap van de vierde caisson maakt het duidelijk: de strijd tegen het water is nog lang niet gestreden. Programma 1 februari 2018: 11.00 – 11.30 uur: Herdenking 65 jaar watersnood, bij monument naast Watersnoodmuseum 12.00 – 15.00 uur: Symposium ‘1953-2018: 65 jaar Verhalen over Water’ (lancering online bibliotheek) 15.00 uur: Officiële opening nieuwe tentoonstelling caisson 4 Watermagazine Deze dag wordt ook het magazine ‘Water, de vele gezichten’ gepresenteerd; een uitgave in samenwerking met uitgeefster Nelleke Launspach. Een magazine met achtergrondverhalen en interviews over de watersnood van 1953 en hedendaagse, water-gerelateerde onderwerpen. De titel zegt het eigenlijk al: water heeft vele gezichten en leidt tot vele onderwerpen. Nationale Waterdag Vrijdag 2 februari wordt in het Watersnoodmuseum de Nationale Waterdag georganiseerd voor scholieren afkomstig van Schouwen-Duiveland, Tholen en Goeree-Overflakkee. Het programma omvat onder meer de vertoning van de documentaire Before the Flood van Leonardo DiCaprio. Watergezant Henk Ovink gaat met de jeugd in gesprek over water en klimaat. Tot slot bezoeken de jongeren de nieuwe tentoonstelling ‘Het water blijft komen. Vechten tegen de vloed van morgen’ in caisson 4. Behalve in Ouwerkerk wordt de Nationale Waterdag ook gehouden op andere locaties waar scholieren een speciaal programma aangeboden krijgen. Dit gebeurt in het Keringhuis bij de Maeslantkering in Hoek van Holland, in het Watermuseum in Arnhem en in het Woudagemaal in Lemmer. In het Openluchtmuseum in Arnhem wordt de Watersnoodwoning opengesteld en is er een speciaal programma voor families over de watersnood van 1953. Op het Zaailand in Leeuwarden is de projectie Waterlicht van lichtkunstenaar Daan Rosegaarde te zien. Een lichtshow die bezoekers een indruk geeft van hoe het is als de waterspiegel stijgt. Deze lichtprojectie is hier tevens te zien op 1 en 3 februari. Open Dag Watersnoodmuseum Net als elk jaar is er de eerste zaterdag na de herdenking van 1 februari een Open Dag in het Watersnoodmuseum. Dit jaar valt deze op zaterdag 3 februari. Tijdens de Open Dag is de toegang tot het museum gratis en zijn er allerlei activiteiten in de vier caissons te bezoeken. Zo vindt om 13.00 uur onder meer de presentatie plaats van het boek ‘Een muur van water’ van Teuntje de Haan. Zij verloor in de rampnacht van 31 januari op 1 februari 1953 haar vader en schreef een boek over de zoektocht naar haar vader. Teuntje de Haan is een peuter als Nederland in de nacht van 31 januari op 1 februari 1953 wordt getroffen door een van de grootste natuurrampen die Europa in eeuwen is overkomen. In enkele uren overspoelt de zee met donderend geweld het zuidwesten van het land. Haar vader vertrekt in het holst van die nacht om mensen te gaan helpen. Samen met haar moeder en haar broertje brengt ze vier bange dagen door op een ijskoude zolder, vergeefs wachtend op zijn terugkeer. Meer dan zestig jaar later reconstrueert De Haan de gebeurtenissen. Ze leest politieverslagen, keert terug naar het dorp waar ze woonde en ontdekt materiaal dat niet alleen een completer beeld geeft van de vader die ze nooit heeft gekend, maar ook van wat er in de rampnacht precies is gebeurd. Leden van het team van politie dat onderzoek deed naar de vermisten van de watersnoodramp geven tijdens de Open Dag een presentatie over hun werk van de afgelopen jaren en geven een update van de bevindingen uit het DNA onderzoek dat plaatsvond. Zijn er behalve de twee matches die werden gemaakt de afgelopen jaren nog nieuwe ontwikkelingen op dat gebied? Er wordt over gesproken tijdens de Open Dag. Harmonievereniging Nut & Uitspanning uit Zonnemaire heeft componist Leon Vliex een compositie laten maken ter nagedachtenis aan de watersnoodramp van 1953. Het stuk met de naam ‘Forces of the Sea’ wordt tijdens de Open Dag op 3 februari om 15.00 uur uitgevoerd in een tent bij het Watersnoodmuseum in Ouwerkerk. ‘Forces of the Sea’ brengt de toeschouwer terug naar de vooravond van de ramp. Beeld, muziek en gesproken tekst voeren mee langs diverse thema’s: de ramp, de slachtoffers, de hulpverleners, kinderen en de ramp, de wederopbouw en veiligheid in de toekomst. Behalve de muziek van Nut & Uitspanning maken ook Mario Veltman (zang, finalist Hollands Got Talent van SBS6 en winnaar Una Voce Particulare van de TROS) en historicus Corstiaan Prince deel uit van de voorstelling. Er is ruimte voor 400 personen. De toegang is gratis. Tentoonstelling 65 objecten ‘Elke schenking heeft een eigen verhaal’ Vrijwilligers van de registratiewerkgroep van het Watersnoodmuseum hebben de 65 meest bijzondere voorwerpen uit de collectie van het museum uitgezocht. Eén voor ieder verstreken jaar sinds de ramp van 1953. Een keuze uit de vele objecten die het museum tot dusver kreeg, al dan niet in bruikleen. Veelal toebehorend aan mensen bij wie de stormvloed diepe littekens heeft achtergelaten. De 65 geselecteerde voorwerpen gaan deel uitmaken van een speciale expositie getiteld ‘Elke schenking heeft een eigen verhaal’, die vanaf de open dag minimaal een jaar lang is te zien. Ook verschijnt een themaboekje waarin de 65 museumstukken staan afgebeeld en worden beschreven. Verschillende voorwerpen komen uit het depot en zijn nog niet eerder tentoongesteld. Kunstwerk ‘De Verdronkenen’ Tussen 2003 en 2008 werkte beeldend kunstenaar Miep van Riessen (1944-2015) aan haar magnum opus ‘De Verdronkenen’. Van elk slachtoffer van de watersnoodramp van 1953 borduurde ze in alfabetische volgorde de familienaam met daarachter de voornamen en het geboortejaar. Steekje voor steekje zette ze met blauwe en groene garens al die namen op het linnen en werden op de achtergrond de Zeeuwse en Zuid-Hollandse eilanden zichtbaar. Na een aantal exposities door het hele land krijgt het kunstwerk nu een permanente plek in het Watersnoodmuseum. In caisson 2, waar de emoties centraal staan. In een speciale vitrine is het vanaf 1 februari te bewonderen, tegenover de wand met namen die reeds in het museum aanwezig was. Watersnoodmuseumbus De watersnoodramp is onderdeel van de Canon van Nederland. Daarom biedt het museum (basis)scholen de mogelijkheid om een bezoek te brengen aan het Watersnoodmuseum met behulp van de Watersnoodmuseumbus. Vervoerskosten vormen namelijk vaak een drempel voor scholen. De bus (zie foto) is mogelijk gemaakt door sponsoring van Rabobank Zeeuws-Vlaanderen, Rabobank Walcheren/Noord-Beveland en Rabobank Oosterschelderegio. Inmiddels hebben meerdere scholen zich al aangemeld om gebruik te maken van het aanbod. De eerste groep scholieren worden, met de Watersnoodmuseumbus, begin februari verwacht in het museum. Tentoonstelling Dominique Beretty In 2016 startte het Watersnoodmuseum een zoektocht naar het meisje op een zwart-wit foto van fotograaf Dominique Beretty. Het bleek uiteindelijk om Dientje Kramer te gaan. Uit die zoektocht kwam ook naar voren dat deze fotograaf vlak na de ramp heeft gefotografeerd in Zierikzee en Rilland. Hieruit is een serie foto’s voortgekomen waarvan er 47 te zien zullen zijn in het Watersnoodmuseum. Naar verwachting opent deze tentoonstelling in april van dit jaar. Uiteraard ook met de bekende foto van Dientje Kramer. Fototentoonstelling ‘De Ramp in focus’ en boek ‘De Ramp’ ‘De Ramp in focus’ zo heet de fototentoonstelling die vanaf 1 februari in caisson 4 te zien is. De tentoonstelling bestaat uit zeventig originele foto’s van fotografen Ed van der Elsken, Cas Oorthuys, Eva Besnyö, Ed van Wijk, Aart Klein, Kees Molkenboer en Dolf Kruger. Er verschijnt tevens een boek met foto’s van de watersnoodramp met de titel ‘De Ramp’, wat wordt uitgegeven door Uitgeverij Komma. In de jaren vijftig ontstond een kentering van persfotografie naar documentaire fotografie, waarvan de fotoregistratie van de watersnoodramp één van de eerste voorbeelden is. Uit onderzoek is gebleken dat veel bekende Nederlandse fotografen die destijds nog aan het begin van hun carrière stonden, direct na de ramp naar de plek des onheils zijn afgereisd om fotografisch verslag te doen. Bij velen van hen is de voor hun typerende stijl van fotograferen in die series terug te zien. Uit de complete reeks van de betreffende fotografen is een nieuwe selectie gemaakt, waarbij het documentaire karakter zichtbaar wordt. Het boek dat in januari 2018 verschijnt zal worden aangeboden in de museumwinkel en via de webshop van het museum. Openluchtconcert Zeeuws orkest Het Zeeuws Orkest geeft op 27 mei een openluchtconcert bij het Watersnoodmuseum. Een en ander zal plaatsvinden op het terrein achter de vier caissons. Aanvang: 15.00 uur. Kaartverkoop via de website van het Zeeuws Orkest: www.zeeuwsorkest.nl. Nacht op een dak In de periode april-september organiseert het Watersnoodmuseum in samenwerking met Rotary Zierikzee een activiteit voor scholieren. Er worden vier daken neergezet op het terrein achter de caissons. Deze worden gemaakt door scholieren van de houtbewerkingsopleiding van de Pontes Pieter Zeeman in Zierikzee (met ondersteuning door Bouwbedrijf Quant uit Zierikzee). Deelnemende scholen krijgen een programma aangeboden in de avonduren, waarbij een ooggetuige van de watersnood een verhaal vertelt, er een bezoek wordt gebracht aan de nieuwe tentoonstelling in caisson 4 en er een link gelegd wordt tussen de watersnood van 1953 en wereldwijde waterveiligheidsuitdagingen anno nu. Namen krijgen een gezicht – Watersnood ‘53 Gedurende de komende 5 jaar (2018-2022) worden van zoveel mogelijk slachtoffers (in totaal waren er 1836 slachtoffers van de watersnood in 1953) portretten achterhaald, verzameld, gedocumenteerd en in een database opgenomen. Dit project, getiteld ‘Namen krijgen een gezicht – Watersnood ‘53’ past binnen de nieuwe status van het Watersnoodmuseum als Nationaal Kennis- en Herinneringscentrum Watersnood 1953. Daarnaast worden de foto’s getoond in het Watersnoodmuseum en mogelijk gepubliceerd; op een respectvolle en integere wijze. Vanaf 1 februari 2018 worden de eerste 100 foto’s getoond op panelen in de activiteitentent bij het museum, daarna op een wand in het museum zelf. Tevens verschijnt er een bijbehorende brochure. Lezingen in museum Gedurende het herdenkingsjaar worden elke maand op een donderdagmiddag en zondagmiddag lezingen georganiseerd over onderwerpen die met water en waterveiligheid te maken hebben. Thema’s die passen bij het herdenken van de watersnood van 1953, maar ook aansluiten bij de waterproblematiek anno nu, in Nederland en wereldwijd. Naar verwachting zullen deze gepland worden op de derde donderdag en laatste zondag van de maand, startend in februari. Johannis de Rijke pop-up museum in Colijnsplaat Johannis de Rijke uit Colijnsplaat bewees zijn kwaliteiten als waterbouwkundige in Japan en China. Hij realiseerde in de tweede helft van de 19e eeuw indrukwekkende projecten om de bereikbaarheid van havens te vergroten en de loop van rivieren aan te passen. In verenigingsgebouw ‘De Thuishaven’ van de Hervormde Kerk in Colijnsplaat en in Café Juliana wordt een pop-up museum opgezet over het werk van De Rijke met foto- en filmmateriaal en persoonlijke items van De Rijke. Naar verwachting is deze tentoonstelling vanaf april in Colijnsplaat te zien. Tentoonstelling over penningen Sjaak Jasperse Handwerksman/kunstenaar Sjaak Jasperse, geboren in september 1953 in Sint-Maartensdijk, maakte zo’n 36 penningobjecten waarin de watersnood van 1953 centraal staat. De objecten zijn gemaakt met onder meer staal, roestvaststaal, koper, brons, messing en titanium. Zijn eerste penning uit deze serie ontstond na een bezoek aan het Watersnoodmuseum waar hij een verhaal hoorde dat een oma vertelde aan haar kleinkind. Hieruit ontstond De stalen kooi. De kooi is gemaakt van staal, de ring van brons en een huisje in koper. Zodra de penning wordt opengeklapt is er een huisje te zien, in het wassende water. Er drijven meubels en spullen langs. In het museum zijn dit werk en een selectie van de overige watersnoodpenningen in de loop van 2018 te zien in een tentoonstelling. Er verschijnt tevens een boek over de penningobjecten en de werkwijze van Sjaak Jasperse. Partner film Schelphoek Tjeerd Muller Het Watersnoodmuseum is een van de partners in de nieuwe film van Tjeerd Muller. ‘Stormvloed in de Schelphoek’ gaat over het buurtschap Schelphoek, dat tijdens de watersnoodramp in 1953 volledig wegspoelde. Regisseur Muller, die woont in Utrecht maar vaak verblijft op SchouwenDuiveland, heeft nabestaanden van de bewoners opgespoord en geïnterviewd. Het eindresultaat van de film zal eind 2018 ook te zien zijn in het Watersnoodmuseum. Excursiedagen Verdronken dorpen Er wordt gewerkt aan een aantal excursies met als thema Verdronken Dorpen. Het Waterverleden van Nederland gaat verder terug dan 1953. Eerder overspoelden talloze watervloeden de laaggelegen gebieden van ons land. Denk aan de St. Felixvloed, toen op een ‘quade saterdach’ in 1530 enkele tientallen dorpen in de golven verdwenen. Of denk aan de overstromingen die er ongeveer 30 jaren later voor zorgden dat Reimerswaal, in de Middeleeuwen de derde stad van Zeeland, onbewoonbaar raakte. Bij eb komen de resten van sommige dorpen weer even boven water. De Stichting Cultureel Erfgoed Zeeland (SCEZ) organiseert af en toe excursies naar deze bijzondere plaatsen. Die excursies zijn steevast volgeboekt. In 2018 organiseert het Watersnoodmuseum i.s.m. de SCEZ enkele ‘Verdronken Dorpendagen’. Na een lezing in het Watersnoodmuseum volgt een excursie naar één van de vindplaatsen. Het Monument voor de Verdronken Dorpen in Zeeland, aan de voet van de Zeelandbrug, vlakbij Colijnsplaat, herinnert aan de minstens 117 dorpen die door de eeuwen heen door het water werden verzwolgen. Sinds 2017 wordt het Monument beheert en onderhouden door het Watersnoodmuseum. Gedeelde smart symposium België en Duitsland Niet alleen Nederland kreeg te maken met een watersnoodramp; in landen over heel de wereld deden en doen zich jaarlijks honderden overstromingen voor. De verhalen over rampspoed, verlies en veerkracht zijn dan ook niet uniek voor Nederland, maar vinden wereldwijd weerklank. Het Nationaal Kennis- en Herinneringscentrum Watersnood 1953 besteed om die reden aandacht aan waterproblematiek en waterveiligheid in internationaal perspectief. Eind 2018 wordt een tweetal symposia georganiseerd, waarbij buurlanden België en Duitsland worden uitgenodigd om hun ervaringen, verhalen en eventuele oplossingen te delen. Beide landen hebben immers al vaak te maken gekregen met overstromingen, ook in de recente geschiedenis. Tijdens de symposia vindt overdracht van waarden en kennis plaats, wat bijdraagt aan het waterbewustzijn en aan de plaats van Nederland als kennispartner op het gebied van water. De data voor deze symposia zijn nog niet bekend.

Lees ook:Record Watersnoodmuseum
Lees ook:Meer dan 80.000 bezoekers Watersnoodmuseum
Lees ook:Zes ton voor Watersnoodmuseum van BankGiro Loterij
Lees ook:Watersnoodmuseum: ‘Jakarta, de mensen achter de zeemuur’!
Lees ook:Schenkers openen nieuwe tentoonstelling 65 objecten

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>